Yeni küresel Ipsos araştırması, teoride sorumluluk paylaşımını benimseyen ancak pratikte eski beklentilere sıkı sıkıya bağlı kalan bir dünyayı gözler önüne seriyor. İdeal olanla alışkanlıklar arasında bir boşluk var ve “artık yeterince şey yapıldı” algısı giderek güçleniyor.
Hikayenin özü
Eşitlik bir uygulama olsaydı, dünya onu çoktan indirmiş olurdu: Çoğu insan evdeki sorumlulukları paylaşmak istiyor. Ancak ekrana “kim neyi yapacak?” bildirimi düştüğünde, pek çoğu geleneksel moda geri dönüyor.
İnsanlara göre ideal olan
- %73, çocuk bakımının eşit şekilde paylaşılması gerektiğini düşünüyor.
- %73, (çocuk bakımı hariç) ev işleri için de aynısını söylüyor.
- %77, evle ilgili büyük kararların birlikte alınması gerektiğine inanıyor.
- %66, “para kazanma” sorumluluğunun da bölüşülmesi gerektiğini düşünüyor.
İnsanların aslında beklediği veya uygun gördüğü
- %24, para kazanma konusunda erkeklerin tamamen veya kısmen daha fazla sorumlu olması gerektiğini düşünüyor (bunu kadınlar için söyleyenlerin oranı sadece %6).
- %17, çocuk bakımında kadınların tamamen veya kısmen daha fazla sorumlu olması gerektiğini düşünüyor (erkeklere daha fazla sorumluluk yükleyenlerin oranı ise %6).
- %16, ev işlerinde kadınları daha sorumlu tutuyor (erkekler için bu oran %8).
- Toplumsal algı: %35, ülkelerindeki çoğu insanın çocuk bakımı ve ev işlerini kadınların üstlenmesini beklediğini düşünüyor; %40 ise erkeklerin evin geçimini sağlayan kişi olmasının beklendiği görüşünde.
2026'daki ters köşe: Eşitlik yorgunluğu mu?
- Küresel çapta %52, kadınlara eşit haklar verilmesi konusunda “yeterince şey yapıldığını” söylüyor.
- %46, eşitliği desteklemeleri için erkeklerden “çok fazla şey” istendiğini düşünüyor.
- %44, kadın eşitliğini savunma konusunda o kadar ileri gidildiğini düşünüyor ki, artık erkeklerin ayrımcılığa uğradığına inanıyor (küresel görüş ayrılığı mevcut).
Tercümesi: İlerleme var, evet; ancak direnç ve tepki odaklı yorgunluk belirtileri de söz konusu.
Değişime direnen normlar
- %51, kadınların çocuk bakımında "doğuştan daha iyi" olduğuna inanıyor.
- %20, "bir eşin her zaman kocasına itaat etmesi gerektiği" görüşüne katılıyor.
- %17, "kadınların fazla bağımsız veya kendi kendine yeten biri gibi görünmemesi gerektiğini" söylüyor.
Spoiler: Eşitlik ve klişeler tuhaf bir şekilde bir arada var oluyor.
Güç ve rol modelleri: Bardağın dolu tarafı
- %60, hükümet ve iş dünyasında daha fazla kadının sorumluluk pozisyonlarında olmasıyla işlerin daha iyi yürüyeceğini belirtiyor.
- %54, daha fazla kadın lider olmadan eşitliğin sağlanamayacağını düşünüyor.
- %39 kendini feminist olarak tanımlıyor (kadınların %44'ü, erkeklerin %31'i).
Seçim özgürlüğü kimde daha fazla?
- İş olanakları: %39, erkeklerin daha fazla iş seçeneğine sahip olduğunu düşünüyor (kadınlar için aynı görüşte olanların oranı sadece %10).
- Kişisel ifade: %34 kadınların giyim konusunda; %22 flört/ilişkilerde; %24 ise ev içi rollerde daha fazla özgürlüğe sahip olduğunu düşünüyor.
Tercümesi: Kadınların "nasıl görünecekleri ve ilişki kuracakları", erkeklerin ise "hangi işe sahip olacakları" konusunda hareket alanları daha geniş.
Nesiller: Tartışma yaratan veriler
- Z kuşağı erkekleri geleneksel fikirlere daha bağlı görünüyor (örneğin; Z kuşağı kadınlarının %38'ine kıyasla erkeklerin %57'si kadın-erkek eşitliğinin erkeklere ayrımcılık yaptığını; kadınların %41'ine kıyasla erkeklerin %59'u erkeklerden çok fazla şey beklendiğini düşünüyor).
- Ayrıca, evde son sözü kocanın söylemesi gerektiğini belirtme oranları, kadın akranlarına göre daha yüksek (%19'a kıyasla %33).
Gelecek henüz yazılmadı: Genç erkekleri sürece dahil etmek kilit önem taşıyor.
Gelecek: Eşit dağılmayan iyimserlik
- %55, bugünün genç kadınlarının annelerinden daha iyi bir hayata sahip olacağına inanıyor.
- Sadece %40 genç erkekler için aynı şeyi söylüyor (2025 verisine göre beş puan düşüş).
Beklenti farkı, nesiller ve cinsiyetler arasında da kendini gösteriyor.
Tüm bunlar ne anlama geliyor?
- Eşitlikçi ideal yerleşmiş durumda, ancak kültürel "otopilotlar" görevleri hâlâ klişelere göre dağıtıyor.
- Liderlikte daha fazla kadın olmasına yönelik desteğin yanında, bir "değişim kaygısı" (veya yorgunluğu) da varlığını sürdürüyor.
Söylediklerimizle yaptıklarımız arasında uzun bir mesafe var: Çoğunluk ortak sorumluluğu benimsiyor ancak eski refleksler hâlâ "kimin bakım vereceğini" ve "evi kimin geçindireceğini" belirliyor. Buna bazı kesimlerdeki "yapılması gereken yapıldı" hissini ve rahatsız edici bir gerçeği de ekleyin: Z kuşağı erkekleri, kadınlara kıyasla geleneksel normlara daha sıkı bağlı kalıyor. Yine de, dümende daha fazla kadının yer almasının sonuçları iyileştirdiğine dair mutabakat büyüyor. Bu bir gerileme değil, bir geçiş süreci: İstikrarlı kazanımlar, aktif direnç ve hem kamusal tartışmalarda hem evde hem de iş yerinde şekillenen bir gelecek.
Sıra sizde
Kendinizi bu rakamlarda görüyor musunuz? Evde neler paylaşılıyor; neler hâlâ “kadına” veya “erkeğe” ait hissediliyor? Çevrenizde “eşitlik yorgunluğu” belirtileri fark ediyor musunuz? Hikayenizi bizimle paylaşın ve sohbete katılın.
Ipsos iSay topluluğuna katılın
Ipsos iSay’e katılarak (üyelik tamamen ücretsizdir) şunları yapabilirsiniz:
- Aşk, ilişkiler ve günlük yaşam hakkındaki görüşlerinizi paylaşabilirsiniz
- Markaları, politikaları ve kamusal tartışmaları etkileyen araştırmaların şekillenmesine yardımcı olabilirsiniz
- Sizinkine benzer deneyimlerin küresel verilerde temsil edilmesini sağlayabilirsiniz
Bakış açınız önemli.
Bugün Ipsos iSay’e kaydolun ve sesinizi duyurun.
Kaynak: Ipsos Dünya Kadınlar Günü Raporu; 24 Aralık 2025 ile 9 Ocak 2026 tarihleri arasında, 29 ülkede çevrimiçi olarak gerçekleştirilmiş olup 18-74 yaş arası 23.268 yetişkini kapsamaktadır.
Bu içerik, AI teknolojisi kullanılarak çevrilmiştir. Doğruluğu sağlamak için çaba sarf edilse de bazı nüanslar veya hatalar olabilir. Orijinal materyali İngilizce olarak okumak için buraya tıklayın.
